-θέση διαφήμισης 3-

Μαύρο πουλίν εκάθισε στου Βάμου τα σεράγια, λέει το παλιό λυπητερό κρητικό τραγούδι. Όχι σήμερα όμως. Ένα χωριό με ιστορία και παράδοση, χωρίς κρατική παρέμβαση και επιδοτήσεις, αλλά με πολύ μεράκι των κατοίκων του, έχει μεταμορφωθεί σε ευρωπαϊκό αγροτουριστικό προορισμό. Σε φιλόξενο τόπο με ατέλειωτες επιλογές από παραδοσιακά καταλύματα, καφενέδες, καπηλειά, δραστηριότητες υπαίθρου, μαγαζάκια παραδοσιακών προϊόντων, εργαστήρια παραδοσιακών τεχνών.

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες

 Οικοτουρισμός, αγροτουρισμός, τουρισμός υπαίθρου, οικολογία, σεβασμός στον άνθρωπο και τις ανάγκες του, απλότητα, αρμονία, καθαρός αέρας, φιλοξενία, σπιτική κουζίνα. Σε μια εποχή, όπου οι παραπάνω έννοιες ήταν υποτιμημένες, ένα ιστορικό χωριό αποφάσισε να επιβιώσει μέσα από αυτές. Μισή ώρα δρόμο από τα Χανιά, σκαρφαλωμένος σε όμορφες πλαγιές, ο Βάμος ατενίζει τα Λευκά Όρη. Ως πρωτεύουσα του Λιβά (δηλαδή Νομού) Σφακίων γνώρισε στην εποχή των Οθωμανών σύντομη αλλά μεγάλη ανάπτυξη. Χτίστηκαν πολυτελή κονάκια, δημόσια νεοκλασικά κτίρια και έγιναν σημαντικά δημόσια έργα. Το χωριό κοσμούν ακόμα ένας διατηρημένος παραδοσιακός πέτρινος δρόμος, η παλιά γειτονιά, το παρεκκλήσι της Παρθένου Μαρίας (μνημείο του 13ου αιώνα). Και το μοναστήρι Καρύδι (13ος-19ος), με το εκπληκτικό ελαιοτριβείο με τις 12 αψίδες.

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες

Τη δεκαετία του ’80, όταν η αστικοποίηση έριχνε τα ελληνικά χωριά στη λήθη, τον Βάμο τον περίμενε μια καλύτερη τύχη. Φωτισμένοι φίλοι και συγχωριανοί, χορτασμένοι από τη ζωή στην Αθήνα, επέστρεψαν στις ρίζες τους. Αναπαλαίωσαν ερειπωμένα σπίτια, έδωσαν ζωή στις αποθήκες κρασιού και στα γαλακτοκομεία. Μικρά πανδοχεία και ελαιουργεία, του 18ου, 19ου και 20ου αιώνα μετατράπηκαν σε ξενώνες και μουσεία διατηρώντας την παραδοσιακή αρχιτεκτονική τους. Δημιούργησαν μια βιοτεχνία παραγωγής τοπικών προϊόντων. Με τις καίριες επεμβάσεις τους έβαλαν τον Βάμο στον ευρωπαϊκό τουριστικό χάρτη. Γέννησαν νέες θέσεις εργασίας, παρακίνησαν και άλλους ντόπιους να διαφυλάξουν την κληρονομιά τους. Η εταιρεία «BAMOΣ A.E», που ιδρύθηκε το 1995 και εδρεύει στο χωριό,  ειδικεύεται στις διακοπές της υπαίθρου και του πολιτισμού. Σήμερα, έχει συνολικά 21 ξενώνες εκ των οποίων οι 15 είναι αγροτουριστικοί. Οι τουρίστες φτάνουν ετησίως τους 7.000 και το 75% των κρατήσεων γίνονται μέσω Διαδικτύου. «Ο επισκέπτης έρχεται εδώ για να αφουγκραστεί έναν πολιτισμό δεν έρχεται απλά και μόνο για να κοιμηθεί σε ένα ωραίο σπίτι», λέει ο κ. Γιώργος Χατζηδάκης, ένας από τους πρωτεργάτες της Βάμος Α.Ε.

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες

Τουριστικό γραφείο

Η τοπική εταιρεία έχει το δικό της τουριστικό γραφείο, με την ονομασία «Το Παραδοσιακό Χωριό Βάμος». Καθημερινά, ο Γιώργος, η Έλενα, η Κλειώ και η Μαργαρίτα προωθούν το τουριστικό προϊόν και διαχειρίζονται όλες τις υπηρεσίες των πελατών τους. Τη διαφήμιση, τη διαχείριση της ιστοσελίδας (www.vamosvillage.gr) η οποία αποτελεί το βασικό όργανο προβολής του εγχειρήματος.

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες

Δραστηριότητες

Ο «Βάμος» είναι ένα καταφύγιο με πολλές ενδιαφέρουσες δραστηριότητες. «Από πέρυσι ξεκινήσαμε τις επισκέψεις σε ορεινά «μητάτα» (στάνες). Εκεί οι επισκέπτες αρμέγουν τα πρόβατα και φτιάχνουνε επιτόπου φρέσκο τυρί. Στο τέλος, όλοι μαζί, παρέα με τους βοσκούς απολαμβάνουμε ένα υπέροχο γεύμα στην φύση», περιγράφει ο Γιώργος. Επίσης παρέχουν:

  • Μαθήματα παραδοσιακής Κρητικής μαγειρικής
  • Πεζοπορίες στην περιοχή
  • Επίσκεψη στα αυθεντικά τυροκομεία
  • Επίσκεψη στα οινοποιεία
  • Επίσκεψη στα ελαιουργεία,
  • Επίσκεψη στους μελισσοκόμους
  • Εποχιακές Δραστηριότητες (Συγκομιδή και παραγωγή)

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες7.000 επισκέπτες

Σύμφωνα με τα στατιστικά τους στοιχεία από το χωριό περνάνε 7.000 επισκέπτες το χρόνο. «Οι Έλληνες επισκέπτες είναι ελάχιστοι. Η ταβέρνα μας παρόλα αυτά, γεμίζει από ντόπιους κάθε Κυριακή. Τα προσφερόμενα προϊόντα είναι όλα από την τοπική αγορά. Αυτό είναι και το βασικό μας πλεονέκτημα. Αυτός είναι και ο στόχος μας. Είμαστε σε καλή επιχειρηματική κατάσταση. Στηριζόμαστε κυρίως στους ξένους επισκέπτες. Δουλεύουμε κυρίως με την Γερμανική, την Βρετανική, την Ολλανδική και την Γαλλική αγορά. Δεν παύει όμως να περιοριζόμαστε κι εμείς στο εξάμηνο (Απρίλιος-Οκτώβριος) της τουριστικής περιόδου», εξηγεί.

Νέες θέσεις εργασίας

Η ανακαίνιση και ανακατασκευή των ξενώνων έφερε δουλειά σε πολλούς τοπικούς επαγγελματικούς κλάδους, όπως οικοδόμοι, υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, κλπ. Τα τοπικά καταστήματα, ταβέρνες και καφετέριες έχουν ακμάσει. Και πολλές ντόπιες γυναίκες δραστηριοποιούνται σε νέες θέσεις εργασίας, μαγειρεύουν στο εστιατόριο της «Βάμος», φτιάχνουν γλυκά για το παντοπωλείο, κάνουν μαθήματα μαγειρικής ή να καθαρίζουν και να περιποιούνται τους ξενώνες και τους κήπους. Η ΒΑΜΟΣ Α.Ε. απασχολεί 17 εργαζομένους, οι 10 είναι από την Κρήτη, 3 από την υπόλοιπη Ελλάδα και 4 αλλοδαποί.

Γιώργος Χατζηδάκης

Αγροτουρισμός, Αγροτικό προϊόν, Πολιτισμός

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίες

Ο Γιώργος Χατζηδάκης, είναι πρώην καθηγητής Μαθηματικών και πρωτεργάτης της προσπάθειας στον Βάμο. Εδώ και πολλά χρόνια ασχολείται αποκλειστικά με το κομμάτι του αγροτουρισμού. Έχει επίσης, αναλάβει το τουριστικό γραφείο της εταιρίας. «Η σκέψη πίσω από το εγχείρημα ήταν: Αγροτουρισμός, Αγροτικό προϊόν, Πολιτισμός», τονίζει. Και προσθέτει:

  • Θεωρώ πως με τη συνεχή αναβάθμιση του νομοθετικού πλαισίου (το οποίο δεν είναι κακό, πρέπει απλώς λίγο να δουλέψουμε στην εφαρμογή του), το «τρίγωνο» αυτό, αποτελεί σημαντικό εργαλείο για την έξοδο από την κρίση.
  • Έστω και χωρίς κρατική αρωγή ο Βάμος ορθοπόδησε. Όχι, δεν είχαμε την υποστήριξη του Ελληνικού Κράτους, ούτε χρησιμοποιήσαμε Ευρωπαϊκά Προγράμματα. Προσπαθήσαμε να ενταχθούμε, καταθέσαμε προτάσεις στο Leader 2, αλλά μας έκοψαν. Θα μπορούσε ο Βάμος να έχει οργανωθεί σε συνεταιρισμό.
  • Στην ερώτηση που του κάναμε, «Ποιες είναι οι δικές σας προτάσεις για έναν καλύτερο αγροτουριστικό τομέα;», απαντά: «Καλύτερος συντονισμός των υφιστάμενων μονάδων μεταξύ τους. Αυστηρή τήρηση των ποιοτικών προδιαγραφών. Εδώ εντάσσω και το ειδικό σήμα ποιότητας για το οποίο πρέπει να αποφασίσουμε. Μεγαλύτερη και καλύτερη προβολή του προϊόντος στο Διαδίκτυο. Οι ευθύνες του Κράτους όπως οδικό δίκτυο, αεροδρόμια, αποχετευτικό, χρήσεις γης. Η κακή διαχείριση των απορριμμάτων είναι τεράστια πληγή στον αγροτουριστικό τομέα που δύσκολα θεραπεύεται».

Το μέλλον είναι οι συνεργασίες

Άποψη της Κορίνας Μηλιαράκη Πρόεδρος της Ένωσης Αγροτουρισμού Κρήτης

Ένα ιστορικό χωριό μαγεύει τους «ψυχρούς» Ευρωπαίους που αναζητούν ανθρώπινες θερμοκρασίεςΟ αγροτουρισμός βρίσκεται σε πλήρη αντιδιαστολή με τα στρατόπεδα συγκέντρωσης τουριστών. Για να δώσω ένα παράδειγμα: σε μια αγροτουριστική μονάδα οι ξενώνες δεν θα πρέπει να ξεπερνούν τις 40 κλίνες. Ο ιδιοκτήτης θα πρέπει να εργάζεται σε αυτήν, και όχι να επιβλέπει από μακριά. Να μπορεί να συνδέεται, να προβάλλει και να προσφέρει τα τοπικά προϊόντα. Να φέρνει τον επισκέπτη κοντά στη φύση και τον τοπικό πολιτισμό.

Στην Κρήτη είναι αυτή τη στιγμή απαραίτητο όλες οι υπάρχουσες μονάδες που πληρούν αυτά τα χαρακτηριστικά να μπορέσουν να μπουν κάτω από μια ομπρέλα και να προβληθούν στο εξωτερικό. Στόχος της «Ένωσης Αγροτουρισμού Κρήτης» είναι ακριβώς να προβάλλει στο εξωτερικό τον κοινό τρόπο λειτουργίας, την κοινή φιλοσοφία, την ενιαία ταυτότητα, αυτών των επιχειρήσεων. Πρέπει να στηριχθούμε βέβαια στις δικές μας δυνάμεις, αλλά προσπαθούμε να ανοίξουμε τους ορίζοντές μας, γιατί στην Ελλάδα δεν υπήρχε καν επίσημη πολιτική γι’ αυτό τον τομέα. Έτσι, είμαστε στην Ομοσπονδία Τουρισμού Υπαίθρου της Ευρώπης όπου βρίσκονται όλες οι Ευρωπαϊκές αγροτουριστικές οργανώσεις.

Σήμερα, υπάρχουν πολύ ενθαρρυντικά μηνύματα από την κυβέρνηση. Έχει την ηθική και πολιτική υποχρέωση εξάλλου να στηρίξει αυτό το μοντέλο τουρισμού. Δεν σταματάμε, ωστόσο, την προσπάθεια, που έχει ως στόχο να καταλάβουν όλοι ότι το μέλλον είναι οι συνεργασίες. Ο καθένας πρέπει βέβαια να φτιάξει κάτι πολύ καλό, να ασχοληθεί σοβαρά με αυτό, αλλά ταυτόχρονα να μάθει να συνεργάζεται και με τους γύρω του. Αυτό είναι το κλειδί της επιτυχίας. Δεν υπάρχουν αποκομμένες από την κοινότητα ατομικές λύσεις. Γι’ αυτό περιμένουμε και από την υπόλοιπη Ελλάδα να ακολουθήσει.

 

 

της Μυρσίνης Γρηγόρη

 

No more articles